Shi'ite Studies

Shi'ite Studies

The Historical Refutations against the Shiism: A Review of Menhāj as-Sunna an-Nabawiyya

Document Type : Original Article

Authors
1 Baqir Al-Uloom University
2 Imam Khomeini Educational and Research Institute
Abstract
In view of the fact that many of Wahhabite thoughts originate from Ibn Taymiya’s views (728 AH), it seems that a scholarly and unbiased review of his views can prepare the ground for religious understanding and removal of unsound notions in the Muslim nation. Ibn Taymiya’s Menhāj as-Sunna an-Nabawiyya fir-Radd ‘Alā Shī’a wal-Qadariyya can be considered an all out mirror of refutations against Shiism. In the present article, nine different reports, from among two hundred historical reports in that book, have been reviewed – both internally and externally – using the common methods of historical review. The main axes of reviews are as follows: the structure of historical discussions of Menhāj as-Sunna, evaluation of documents and references of the selected reports, evaluation of transmitters quoted in the selected reports, and evaluation of the method of Ibn Taymiya’s review in the selected reports. Based on the findings of this article, we may consider Ibn Taymiya’s historical view invalid.
Keywords

  1. آذرنوش، آذرتاش، فرهنگ معاصر عربی ـ فارسی، تهران، نی، 1379.
  2. ابن ابی الحدید، شرح نهج‌البلاغه، تحقیق محمّد ابوالفضل ابراهیم، قم، منشورات مکتبة آیةالله العظمی المرعشی النجفی، 1404.
  3. ابن اثیر، عزالدین علی، اسد الغابة فی معرفة الصحابة، بیروت، دار الفکر، 1409.
  4. ــــــــــــــ ، الکامل فی التاریخ، بیروت، دار صادر/ دار بیروت، 1385ق.
  5. ابن‌تیمیه، منهاج السنة النبویه، تحقیق محمّد رشاد سالم، عربستان، ‌ادارة الثقافة و النشر بجامعه، 1406.
  6. ابن جوزی، ابوالفرج عبدالرحمان بن علی، المنتظم فی تاریخ الامم و الملوک، تحقیق محمّد عبدالقادر عطا و مصطفی عبدالقادر عطا، بیروت، دارالکتب العلمیه، 1412.
  7. ابن حبّان تمیمی بستی، محمّد، الثقات، حیدرآباد دکن، مؤسسة الکتب الثقافیه، 1393ق.
  8. ابن حجر عسقلانی، احمد بن علی، تهذیب التهذیب، بیروت، دارالفکر، 1404.
  9. ــــــــــــــ ، تقریب التهذیب، تحقیق مصطفی عبدالقادر عطا، ط. الثانیه، بیروت،‌ دارالکتب العلمیه، 1415.
  10. ابن خلدون، ابوزید عبدالرحمان بن محمّد، العبر و دیوان المبتدا و الخبر، ترجمة عبدالمحمد آیتی، تهران، مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، 1363.
  11. ابن سعد، محمّد کاتب واقدی، الطبقات الکبری، تحقیق محمّد عبدالقادر عطا، بیروت، دارالکتب العلمیه، 1410.
  12. ابن شبه نمیری، ابوزید عمر بن شبه، تاریخ المدینه، تحقیق فهیم محمّد شلتوت، قم،‌ دارالفکر، 1410.
  13. ابن عساکر، ابوالقاسم علی بن حسن بن هبةالله، تاریخ مدینة دمشق،‌ تحقیق علی شیری، بیروت، دارالفکر، 1415.
  14. ابن قتیبه، ابومحمّد عبدالله بن مسلم دینوری، الإمامة و السیاسة المعروف بتاریخ الخلفاء، تحقیق علی شیری، بیروت، دارالاضواء، 1410.
  15. ــــــــــــــ ، تأویل مختلف الحدیث، بیروت، دارالکتب العلمیه، بی‌تا.
  16. ــــــــــــــ ، المعارف، تحقیق ثروت عکاشه، ط. الثانیه، قاهره، الهیئة المصریة العامة للکتاب، 1992.
  17. ابن کثیر دمشقی، ابوالفداء اسماعیل بن عمر، البدایة و النهایة، بیروت، دارالفکر، 1407.
  18. ابن منظور، مختصر تاریخ دمشق لابن عساکر، تحقیق روحیة النّحاس و محمّد مطیع الحافظ، بیروت، دارالفکر، 1411.
  19. ابن هشام، عبدالملک حمیری معافری، السیرة النبویه، تحقیق مصطفی السقا و ابراهیم الأبیاری و عبدالحفیظ شلبی، بیروت، دارالمعرفه، بی‌تا.
  20. ابوالفرج اصفهانی، الاغانی، بیروت، دار احیاء‌ التراث العربی، 1415.
  21. ــــــــــــــ ، مقاتل الطالبیّین، تحقیق سید احمد صقر، بیروت، دارالمعرفه، بی‌تا.
  22. امینی، عبدالحسین احمد، الغدیر فی الکتاب و السنة و الادب، بیروت، دارالکتاب العربی، 1397ق.
  23. ایجی، عضدالدین، المواقف،‌ تحقیق عبدالرحمان عمیره، بیروت،‌ دارالجیل، 1417.
  24. بخاری، محمّد بن ابراهیم، التاریخ الکبیر، دیار بکر ترکیه، المکتبة الاسلامیه، بی‌تا.
  25. ــــــــــــــ ، صحیح البخاری، بیروت، دارالفکر، 1401.
  26. برقعی، سید علی‌اکبر، راهنمای دانشوران (در ضبط نامها، نسبها و نسبتها)، قم، چاپ‌خانة تابش، 1328.
  27. بغوی، ابومحمّد حسین بن مسعود فرّاء، تفسیر البغوی المسمّی معالم التنزیل، تحقیق خالد عبدالرحمان العک و مروان سوار، بیروت، دارالمعرفه، 1406.
  28. بلاذری، احمد بن یحیی بن جابر، انساب الأشراف، تحقیق سهیل زکار و ریاض زرکلی، بیروت، دارالفکر، 1417.
  29. ــــــــــــــ ، فتوح البلدان، ترجمة محمّد توکّل، تهران، نقره، 1337.
  30. بیهقی، ابو بکر احمد بن الحسین، دلائل النبوة و معرفة احوال صاحب الشریعه، تحقیق عبدالمعطی قلعجی، بیروت، دارالکتب العلمیه، 1405.
  31. ثقفی کوفی، ابو اسحاق ابراهیم بن محمّد، الغارات، تحقیق جلال‌الدین حسینی ارموی، تهران، انجمن آثار ملّی، 1353.
  32. حموی، ابوعبدالله یاقوت بن عبدالله، معجم البلدان، ط. الثانیه، بیروت، دار صادر، 1995.
  33. خطیب بغدادی، ابوبکر احمد بن علی، تاریخ بغداد، تحقیق مصطفی عبدالقادر عطا، بیروت، دارالکتب العلمیه، 1417.
  34. عصفری، خلیفة بن خیّاط، تاریخ خلیفة بن خیّاط، تحقیق فواز، بیروت، دارالکتب العلمیه، 1415.
  35. ــــــــــــــ ، طبقات خلیفه، تحقیق سهیل زکار، بیروت، دارالفکر، 1414.
  36. خوئی، سید ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، ط. الخامسه، بی‌جا، بی‌نا، 1413.
  37. دارقطنی، ابوالحسن علی بن عمر، سؤالات حمزه، تحقیق موفق بن عبدالله بن عبدالقادر، ریاض، مکتبة‌ المعارف، 1404.
  38. دینوری، ابوحنیفه، الاخبار الطوال، تحقیق عبدالمنعم عامر، قم، منشورات‌الرضی، 1368.
  39. ذهبی،‌ شمس‌الدین محمّد بن احمد، (الف)، تاریخ الاسلام و وفیات المشاهیر و الأعلام، ط. الثانیه، تحقیق عمر عبدالسلام تدمری، بیروت، دارالکتاب العربی،  1413.
  40. ــــــــــــــ ، تذکرة الحفّاظ، بیروت، دار احیاء التراث العربی، بی‌تا.
  41. ــــــــــــــ ، (ب)، سیر اعلام النبلاء، تحقیق شعیب الأرنؤوط و حسین الأسد، بیروت، مؤسسة الرساله، 1413.
  42. زرکلی، خیرالدین، الاعلام، ط. الخامسه، بیروت، دارالعلم للملایین، 1980.
  43. سمعانی، ابوسعید عبدالکریم بن محمّد، الأنساب، تحقیق عبدالرحمان بن یحیی معلمی یمانی، حیدرآباد، مجلس دائرةالمعارف العثمانیه، 1382ق.
  44. شریف مرتضی، الفصول المختاره، تحقیق سید نور دین جعفریان اصفهانی، یعقوب جعفری و محسن احمدی، ط. الثانیه، بیروت، دارالمفید للطباعه و النشر، 1414.
  45. شوشتری (تستری)، محمّدتقی، قاموس الرجال، قم، اسلامی، 1419.
  46. شهرستانی، ابوالفتح محمّد بن عبدالکریم، الملل و النحل، تحقیق محمّد سید گیلانی، بیروت، دارالمعرفه، بی‌تا.
  47. طبرسی، ابومنصور احمد بن علی بن ابی‌طالب، الاحتجاج، تعلیق سید محمّدباقر خرسان، نجف،‌ دارالنعمان للطباعة و النشر، 1386ق.
  48. طبری، محمّد بن جریر، تاریخ الامم و الملوک، تحقیق محمّد ابوالفضل ابراهیم، ط. الثانیه، بیروت، دارالتراث، 1387ق.
  49. طبسی، محمّدمحسن، سعد بن ابی‌وقّاص؛ بازخوانی یک ریزش، قم، برگ فردوس، 1386.
  50. طوسی، ابوجعفر محمّد بن حسن، رجال الطوسی، تحقیق جواد قیّومی اصفهانی، قم، اسلامی، 1415.
  51. فروند، ژولین، نظریه‌های مربوط به علوم انسانی، ترجمة علی‌محمّد کاردان، چ دوم، تهران، مرکز نشر دانشگاهی، 1372.
  52. قرطبی، یوسف بن عبدالله بن محمّد بن عبدالبر، الاستیعاب فی معرفة الأصحاب، تحقیق علی محمّد البجاوی، بیروت، دارالجیل، 1412.
  53. مامقانی، شیخ عبدالله، تنقیح المقال فی علم الرجال، تهران، جهان، بی‌تا.
  54. مزّی، جمال‌الدین ابی‌الحجّاج یوسف، تهذیب الکمال، تحقیق بشّار عوّاد معروف، ط. الثانیه، بیروت، الرساله، 1407.
  55. مسعودی،‌ ابوالحسن علی بن الحسین، مروج الذهب و معادن الجوهر، تحقیق اسعد داغر، ط. الثانیه، قم، دارالهجره، 1409.
  56. مسکویه رازی، ابوعلی، تجارب الأمم، تحقیق ابوالقاسم امامی، تهران، سروش، 1379.
  57. مفید، محمّد بن محمّد بن نعمان عکبری بغدادی، الجمل، قم، مکتبة الداوری، بی‌تا.
  58. مقریزی، تقی‌الدین احمد بن علی، إمتاع الأسماع بما للنبی من الأحوال و الأموال و الحفدة و المتاع، تحقیق محمّد عبدالحمید النمیسی، بیروت، دارالکتب العلمیه، 1420.
  59. نمازی شاهرودی، شیخ علی، مستدرکات علم رجال الحدیث، تهران، فرزند مؤلف، 1412.
  60. واقدی، محمّد بن عمر، کتاب المغازی، تحقیق مارسدن جونس، ط. الثالثه، بیروت، مؤسسة الاعلمی، 1409.
  61. یعقوبی، احمد بن ابی‌یعقوب، تاریخ الیعقوبی، بیروت، دار صادر،‌ بی‌تا.